Je hebt een tradingstrategie gevonden die bij je past.
Je hebt er een aantal mooie trades mee gemaakt. Natuurlijk zit er af en toe een verliestrade tussen, maar over het algemeen heb je het gevoel dat het best lekker gaat.
Dus wanneer iemand vraagt:
“Werkt jouw tradingstrategie?”
dan zeg je waarschijnlijk:
“Ja, volgens mij wel.”
Maar weet je het ook?
Want er zit een behoorlijk verschil tussen:
“Ik heb hier de laatste tijd best goede resultaten mee.”
en:
“Ik heb 100 trades bijgehouden. Ik weet hoeveel daarvan winstgevend waren, wat mijn gemiddelde winst en verlies is en onder welke omstandigheden mijn strategie het beste presteert.”
In het eerste geval heb je een gevoel.
In het tweede geval heb je data.
En als je serieus wilt leren traden, heb je uiteindelijk meer aan die data dan aan je gevoel.
Ons geheugen is helemaal niet zo betrouwbaar
Een mooie winsttrade blijft vaak goed hangen.
Je zag een kans, stapte in en niet veel later stond je trade keurig in de plus. Misschien maakte je zelfs screenshots of vertelde je iemand enthousiast hoeveel procent winst je had gemaakt.
Verliestrades werken anders.
Die vergeten we liever. Of we bedenken achteraf waarom die trade eigenlijk niet helemaal meetelde.
“Ik stapte iets te laat in.”
“De markt deed ineens iets geks.”
“Ik had eigenlijk niet moeten traden.”
Voor je het weet onthoud je vooral de trades die bevestigen dat jouw strategie werkt.
Daarom is alleen terugkijken op basis van je geheugen gevaarlijk.
Je hebt cijfers nodig.
Een hoge winrate zegt niet alles
Een van de cijfers waar traders graag naar kijken is de winrate.
Stel dat je 100 trades hebt uitgevoerd en daarvan waren er 65 winstgevend.
Dan heb je een winrate van 65%.
Dat klinkt goed.
Maar betekent dat automatisch dat je een winstgevende strategie hebt?
Nee.
Stel dat je bij iedere winsttrade gemiddeld €10 verdient, maar bij iedere verliestrade gemiddeld €25 verliest.
Dan krijg je:
65 winsttrades × €10 = €650 winst.
35 verliestrades × €25 = €875 verlies.
Ondanks een winrate van 65% heb je uiteindelijk €225 verloren.
Andersom kan ook.
Misschien win je maar 45 van de 100 trades. Maar wanneer je wint, is je gemiddelde winst veel groter dan je gemiddelde verlies.
Dan kan een strategie met een lagere winrate alsnog winstgevend zijn.
Daarom moet je nooit alleen naar het percentage gewonnen trades kijken.
Je wilt ook weten:
- hoeveel je gemiddeld wint;
- hoeveel je gemiddeld verliest;
- hoe groot je risk/reward is;
- hoeveel verliestrades je achter elkaar kunt krijgen;
- en wat het uiteindelijke resultaat over een grotere serie trades is.
Pas dan begint er een echt beeld te ontstaan.
Eén goede maand bewijst nog niets
Dit is misschien wel een van de lastigste dingen bij traden.
Je kunt een maand fantastisch presteren met een slechte strategie.
En je kunt een slechte maand hebben terwijl je strategie op langere termijn prima werkt.
Marktomstandigheden veranderen namelijk.
Een strategie kan bijvoorbeeld geweldig werken wanneer de markt duidelijk omhoog beweegt, maar veel slechter presteren wanneer de markt zijwaarts gaat.
Of misschien ontdek je dat jouw methode op de 15-minutengrafiek veel betere resultaten geeft dan op de 5-minutengrafiek.
Dat ontdek je alleen wanneer je voldoende trades verzamelt én bijhoudt wat er tijdens die trades gebeurde.
Daarom zegt:
“Vorige maand heb ik €500 verdiend.”
eigenlijk nog niet zoveel over de kwaliteit van je tradingstrategie.
Interessanter is:
Hoe heb je die €500 verdiend?
Met hoeveel trades?
Hoeveel risico heb je daarvoor genomen?
Hoeveel verliestrades zaten ertussen?
Wat was je grootste drawdown?
En heb je iedere trade volgens dezelfde regels uitgevoerd?
Dat zijn de vragen waarmee je een strategie echt gaat beoordelen.
Backtesten: eerst terugkijken voordat je vooruit gaat
Je hoeft gelukkig niet altijd maanden te wachten voordat je voldoende informatie hebt verzameld.
Je kunt ook backtesten.
Bij een backtest kijk je terug naar historische koersgegevens en controleer je wat er zou zijn gebeurd wanneer je jouw strategie daar consequent had toegepast.
Je zoekt dus niet achteraf de mooiste instapmomenten uit.
Je gebruikt steeds dezelfde regels.
Bijvoorbeeld:
Wanneer krijg ik een signaal?
Waar zou ik instappen?
Waar ligt mijn stoploss?
Wanneer neem ik winst?
Wat gebeurt er vervolgens?
Dat doe je niet vijf keer.
Ook niet tien keer.
Je wilt voldoende voorbeelden verzamelen om patronen te kunnen ontdekken.
Hoe meer trades je test, hoe beter het beeld wordt.
Dat betekent overigens niet dat een strategie die in het verleden goed werkte automatisch in de toekomst winstgevend blijft.
Een backtest geeft geen garantie.
Maar het geeft je wel veel meer informatie dan:
“Volgens mij werkt dit.”
Je tradinglogboek is meer dan een lijstje met winst en verlies
Veel beginnende traders denken bij een tradinglogboek vooral aan een administratie.
Datum.
Coin of aandeel.
Instapprijs.
Uitstapprijs.
Winst of verlies.
Klaar.
Maar een goed tradinglogboek kan je veel meer vertellen.
Stel dat je na 100 trades ontdekt dat jouw strategie gemiddeld winstgevend is.
Mooi.
Maar vervolgens ga je verder kijken.
Misschien blijken trades in de ochtend veel beter te presteren dan trades die je 's avonds uitvoert.
Misschien maak je op één timeframe structureel verlies.
Of misschien zie je dat trades waarbij je exact op je signaal wacht prima presteren, terwijl trades waarbij je alvast iets eerder instapt juist voor het grootste deel verliesgevend zijn.
Dan gebeurt er iets interessants.
Je hoeft niet meer te denken dat je te vroeg instapt.
Je kunt het zien.
In je eigen cijfers.
En juist daar zit voor mij de kracht van een tradinglogboek.
Van strategie naar systeem
Een tradingstrategie bestaat niet alleen uit een goed instapsignaal.
Je wilt uiteindelijk een systeem ontwikkelen waarbij je weet:
Als situatie A ontstaat, doe ik B.
En vervolgens wil je kunnen controleren wat er gebeurt wanneer je dat tientallen of honderden keren uitvoert.
Dat maakt traden misschien iets minder spannend.
Maar wat mij betreft is dat juist de bedoeling.
Je wilt niet iedere keer opnieuw hoeven bedenken wat je gaat doen.
Je wilt regels hebben.
Die regels uitvoeren.
De resultaten vastleggen.
Evalueren.
En waar nodig verbeteren.
Daarmee verschuift je aandacht van:
“Welke trade zal ik vandaag eens nemen?”
naar:
“Voer ik mijn strategie goed uit?”
Dat is een compleet andere manier van naar traden kijken.
Begin eens met 100 trades
Heb je op dit moment een tradingstrategie waarvan je denkt dat hij goed werkt?
Daag jezelf dan eens uit.
Houd de volgende 100 trades bij.
Niet alleen de winnaars.
Niet alleen de trades die precies volgens het boekje gingen.
Alle trades.
Noteer minimaal je instap, uitstap, resultaat en reden waarom je de trade hebt genomen.
En voeg bij voorkeur ook informatie toe zoals het timeframe, het tijdstip, je stoploss, take profit en eventueel een screenshot van de grafiek.
Na 100 trades kun je vragen gaan beantwoorden.
Wat is mijn winrate?
Wat win ik gemiddeld?
Wat verlies ik gemiddeld?
Welke trades presteren het beste?
Waar gaat het meestal fout?
En misschien wel de belangrijkste:
Volg ik mijn eigen strategie eigenlijk wel?
Want soms blijkt uit een tradinglogboek dat niet de strategie het probleem is.
De trader wijkt simpelweg te vaak van zijn eigen regels af.
Meten maakt traden niet perfect, maar wel beter
Geen enkel tradinglogboek kan voorspellen wat de volgende trade gaat doen.
Geen enkele backtest geeft je de garantie dat je winst zult maken.
En ook na 1.000 trades blijft traden risico houden.
Maar meten geeft je iets wat je zonder logboek niet hebt:
een basis waarop je beslissingen kunt nemen.
Je stopt met zomaar dingen aanpassen omdat je drie verliestrades achter elkaar hebt gehad.
Je hoeft ook niet na iedere goede week te denken dat je ineens de perfecte strategie hebt gevonden.
Je kunt terug naar je cijfers.
En kijken wat er daadwerkelijk gebeurt.
Dat geeft rust.
Maar vooral: het geeft je de mogelijkheid om steeds een klein beetje beter te worden.
Wil je eindelijk weten wat jouw trades je écht vertellen?
Een tradinglogboek hoeft geen ingewikkeld bestand te zijn waarin je urenlang cijfers zit in te voeren.
Ik heb een Excel Trading Logboek ontwikkeld waarmee je jouw trades overzichtelijk kunt vastleggen en analyseren.
In de bijbehorende cursus laat ik je stap voor stap zien hoe je ermee werkt en hoe je de gegevens uit je eigen trades kunt gebruiken om je trading te evalueren.
Niet om te bewijzen dat iedere trade winstgevend wordt.
Maar om antwoord te krijgen op een veel belangrijkere vraag:
Werkt mijn strategie daadwerkelijk — en voer ik hem goed uit?
Want uiteindelijk wil je niet kunnen zeggen:
“Volgens mij werkt mijn tradingstrategie best goed.”
Je wilt kunnen zeggen:
“Ik heb de cijfers. Ik weet wat werkt, wat niet werkt en waar ik mezelf kan verbeteren.”
En dát is het moment waarop een tradingstrategie steeds meer een serieus tradingsysteem wordt.
